هریك از جوامع بزرگ در دنیا ، ادبیات محتص به فرهنگ و عادات همان مرز وبوم را در كتابها، مقالات و نشریات خود

منتشر كرده و با این كار، خود را به دیگر ملل معرفی میكنند. با كسب آگاهی و مطالعه درباره ادبیات كهن یك

سرزمین و شناخت نویسندگان آثار معروف میتوان به اهمیت وجود داستان نویسان، تاریخ نگاران و بطور كلی،

نویسندگان ، پی برد.

هر نویسنده بطور معمول، برای خلق اثری فاخر و خواندنی سالها تلاش، مطالعه و تحقیق و پژوهش را در كارنامه ی

كاری خود همراه دارد، چرا كه قدم اصلی و اولین قدم برای نویسندگی ، مطالعه و دقیق شدن در سطح جامعه، و اگاهی

از وضع زندگی مردم، شرایط اجتماعی و فرهنگ و آداب و رسوم مردم است.

در طول تاریخ، برخی داستان نویسان همانند جامعه شناسان همواره در حال مستند سازی و همراهی و تامل در

زندگی افراد جامعه بوده اند و همین امر موجب پدید امدن داستان ها و رمانهای خواندنی و ماندگاری از این

نویسندگان بزرگ شده است.

میشود اینگونه گفت كه نویسندگی، علاوه بر دانش و سواد مربوط به نگارش و استعداد ذاتی در این امر، گاهی میتواند

به معرفی تاریخ یك كشور، بررسی شیوه ی زندگی مردم در دوره ای خاص و یا طبقات اجتماعی مختلف ، شرح

اتفاقات سیاسی و اجتماعی و همچنین پدید آورنده ی داستانی اسطوره ای و عاشقانه در دل روزمرگی ها بپردازد.

این قلم نویسنده است كه گاهی با طنز و فكاهی ما را میخنداند، با تراژدی غصه دارمان میكند و با داستانی عاشقانه ،

عشق را به وجودمان هدیه میدهد. او همچنین با نوع نگارش و قلمش میتواند یك منتقد جدی مسائل اجتماعی و

مشكلات مردم باشد، از آینده و چشم اندازها بگوید، به پیشرفت ادبیات سطح جامعه كمك كند و نوع نگرش افراد

جامعه را تا سالها بعد، تحت تاثیر قرار دهد.

در كشور ما نیز، نویسندگان بزرگ و فاخر، از گذشته تا به امروز میراثی گرانبها برای فرهنگ و ادبیات كشور به یادگار

گذاشته اند كه مطالعه و تامل درباره شان میتواند مانند سفر درزمان و یا كشف سرزمینی ناشناخته ، پراز هیجان و

لذت باشد .

در این مقاله سعی داریم به معرفی برخی از معروفترین و بزرگترین نویسندگان ایرانی در دو بخش مجزا بپردازیم كه

امیدواریم از خواندن آن لذت ببرید.

بخش اول_

اسامی نویسندگانی كه در قید حیات هستند

1-محمود دولت آبادی

نویسنده ی بزرگ و نام آشنای ایرانی كه از سال 1319 تاكنون در جمع نویسندگان ایرانی حضور دارد. هرگاه

نام رمان معروف ( كلیدر) به گوشمان میرسد، بی شك به یاد خالق آن یعنی محمود دولت ابادی میفتیم. رمان

معروف و عظیم روستایی كه در 10 جلد و بیش از 3000 صفحع چاپ شده است و 15 سال از عمر این نویسنده صرف نوشتن این رمان خواندنی شده است. رمان حجیم كلیدر هم مانند بیشتر كتابهای محمود دولت ابادی

در فضای روستایی خراسان رخ میدهد .

او در بیشتر آثارخود، از رنج و مشقت روستاییان شرق ایران سخن میگوید و دارای نثری ساده، روان و

توصیف گرایانه است كه با نگاهی جزئی و دقیق به نگارش میپردازد.

محمود دولت آبادی را میتوان یكی از جهانی ترین نویسندگان معاصر دانست، كه آثارش به زبانهای مختلف

در دنیا چاپ و ترجمه شده اند.

یكی از دیگر رمانهای معروف او (زوال كلنل) است كه به هفت زبان زنده ی دنیا ترجمه شده است و توانسته

جوایز بین المللی زیادی را به خود اختصاص دهد كه البته این رمان بخت چاپ شدن در ایران را نداشته است

.

محمود دولت آبادی مهمترین وظیفه ی هنرمند را بازسازی تاریخ اجتماعی و فرهنگی ایران میداند امری كه

قدرتهای استكباری همواره در پی منع آن هستند

از آثار دیگر او میتوان به نمازخانه ی كوچك من – نیمه تاریك ماه – شاه سیاه پوشان و جن نامه اشاره كرد.

2-عباس معروفی

عباس معروفی از سال 1336 تاكنون در جمع نویسندگان ایرانی قرار دارد هم یكی از معروفترین داستان

نویسان ایرانی است.

معروفترین اثر او رمان سمفونی مردگان است كه در سال 1368 به چاپ رسید و بر شهرت او افزوده شد. این

رمان داستان یك خانواده ی تاجر اردبیلی را روایت میكند كه در خلال جنگ جهانی دوم و اتفاقات و اوضاع

آشفته ی مردم رخ میدهد

عباس معروفی، این روزها ساكن كشور آلمان است.

3-زویا پیرزاد

زویا پیرزاد، نویسنده ارمنی تباری كه در ایران بزرگ شده است و در حال حاضر یكی از معروفترین

نویسندگان زن ایرانی است .

او اولین رمانش را در سال 1370 در ایران به چاپ رساند اما رمانی كه او را به شهرت رساند دقیقا یك دهه

بعد، یعنی در سال 1380 به چاپ رسید، رمان معروف و خواندنی (چراغ هارا من خاموش میكنم) . كه باعث

شد، نامش در جوامع ادیی ان روزها مطرح شود.رمان ( چراغ هارا من خاموش میكنم) هم عامه پسند است و هم خاص پسند و از این حیث بسیار

دوستداشتنی است . بطوریكه سی بار تجدید چاپ شده است، و نویسنده ی آن یعنی خانم زویا پیرزاد این

اقبال را داشته است كه رمانش توسط منتقد و مترجمی مثل كریستوف بالایی به فرانسه ترجمه شود .

از آثار دیگر او میتوان به عادت میكنیم – مثل همه ی عصرها و طعم گس خرمالو اشاره كرد.

4-ایرج پزشكزاد

اگر تابحال نام كتاب یا فیلم (دایی جان ناپلئون ) به گوشتان خورده باشد بی شك باید نام نویسنده این

داستان طنز یعنی ایرج پزشكزاد را هم شنیده باشید.

رمان معروفی كه قبل از انقلاب در ایران چاپ شد و به جرات میتوان گفت كه با قدرتش، چند سال را تحت

تاثیر قرار داد، بطوریكه حتی امروزه هم تمام اهل سینما و ادبیات این رمان را موفق ترین رمان طنز میدانند.

این مطلب را هم بخوانید
جک ما، نمونه ای بارز از قدرت چین

سریال دایی جان ناپلئون هم از روی همین داستان در سال 1355 توسط ناصر تقوایی ساخته شد و به یكی از

ماندگارترین و خاص ترین اثر ها در تلویزیون ملی آن زمان تبدیل شد. اما بعد از انقلاب بصورت رسمی به

چاپ نرسید و میتوان كپی هایی از آن را مشاهده كرد و تابحال هیچكس از تیراژ واقعی آن اطلاعاتی ندارد.

این رمان معروف توسط دیك دیویس و مادرن لایبرری به زبان انگلیسی ترجمه شد.

از دیگر آثار ایرج پزشكزاد میتوان به ماشالا خان در دربار هارون الرشید – آسمون ریسمون و خانواده

اخترنیك اشاره كرد.

5 -رضا براهنی

رضا براهنی را میتوان از دیرپاترین نویسندگان ایرانی دانست كه از جایگاه خوبی در ادبیات جهان برخوردار

است. او ، بین روشنفكران و نویسندگان مطرح جهانی از داكترو گرفته تا چامسكی از اعتبار ویژه ای

برخوردار بوده و شعر و مقالات و آثارش فراتر از مرزهای ایران رفته و به زبان انگلیسی، سوئدی و فرانسوی

ترجمه شده است.

این شاعر و نویسنده اهل تبریز ، زمانی با چاپ مقالاتش در المان توانست از جنایات پهلوی دوم پرده برداری

كند و در حال حاضر كه ساكن كاناداست در دانشگاه هم تدریس میكند و به یكی از مهمترین منتقدین

معاصر ایران تبدیل شده است.

كتاب الیاس در نیویورك او هم به انگلیسی ترجمه شده است.

6 -ابراهیم گلستانسید ابراهیم تقوی شیرازی ، داستان نویس، مترجم ، روزنامه نگار و عكاس ایرانی اهل شیراز كه در هنر

فیلمسازی هم حرفی برای گفتن داشته و جوایز ارزشمندی دریافت كرده است.

او از نخستین نویسنده هاییست كه به زبان داستانی و نثر آهنگین در قالب داستانهایش اهمیت داد و از این

جهت، نقش او در پیشرفت ادبیات و داستان معاصر در خور تامل است.

ممكن است این روزها ، حواشی داستان دخترش لیلی گلستان را در شبكه های اجتماعی ، شنیده باشید.

از دیگر آثار او میتوان به آذرماه آخر پاییز – شكارسایه و مد و مه اشاره كرد.

7 -هوشنگ مرادی كرمانی

فیلم خاطره انگیز و نوستالژیك دهه هفتاد ، یعنی (قصه های مجید ) را هربار كه میشنویم، خاطرات ان روزها

برایمان تداعی میشوند.

هوشنگ مرادی كرمانی نام خالق این اثر ماندگار است كه قلمش ، سالها برایمان خاطره سازی كرد.

8 -امیرحسین چهلتن

امیرحسین چهلتن ، متولد نهم مهرماه سال 1335 در تهران است و هم اكنون در آلمان ساكن است. او به

مهندسی معروف است كه آنرا رها كرده و به نوشتن كتاب و شغل نویسندگی روی آورد

نام او در فهرست كانون نویسندگان ایران قرار دارد و آثارش در كشور آلمان و در نشریات آلمانی ، مورد نقد

و بررسی قرار میگیرد.

امیرحسین چهلتن در رمانهایش بی شك راوی داستانهایی از تهران و مردمانش از زمان مشروطه تا به امروز

بوده است و همواره تلاش كرده ، برای روایت داستان در بستری تاریخی، خصوصا تاریخ معاصر و نمایش تاثیر

اتفاقات تاریخی را بر زندگی مردم، چه بصورت شخصی و چه بصورت عاطفی بر شخصیتهای داستانش نشان

دهد. نقش زن در ساختار روایات او، نقش برجسته ای است.

او در آلمان ، به بالزاك ایران معروف است و كتابهایش كه در واقع یك تریلوژی هستند به نامهای (تهران

شهر بی آسمان) (آمریكایی كشی در تهران) ( تهران خیابان انقلاب) در انجا به چاپ رسیده اند اما تنها كتاب

( تهران شهر بی آسمان) آن هم با ممیزی زیاد اقبال چاپ در ایران را داشته است.

مجموعه آثار این نویسنده، به چند زبان دیگر از جمله فرانسه – انگلیسی – ایتالیا – سوئدی و عربی هم

ترجمه شده اند.

وبسایت رسمی او در حال حاضر مشغول فعالیت است.

9 -علی محمد افغانی خالق اولین رمان به زبان فارسی در دنیا ، یعنی ( شوهر آهوخانم) ، علی محمد افغانی است كه در كرمانشاه

بدنیا امد و هم اكنون در آمریكا زندگی میكند.

او كسی بود كه در روزگاری كه مردم حتی حوصله ی خواندن پاورقی روزنامه هارا هم نداشتن رمان واقعی

(شوهر اهوخانم ) را در هزار ورق چاپ كرد و نامش بین مردم ، ماندگار شد.

از دیگر آثار این نویسنده میتوان به : شادكامان دره قره سو – بوته زار – محكوم به اعدام اشاره كرد.

نامهای دیگری مانند مصطفی مستور ، نویسنده كتاب ( روی ماه خداوند را ببوس ) و رضا امیرخانی ، نویسنده

كتاب ( منِ او ) هم در این فهرست جای میگیرند كه كتابهایشان در ایران از استقبال گسترده ای برخوردار

شد و به موفقیت رسید.

بخش دوم_

نویسندگان بزرگی كه در قید حیات نیستند

1-صادق هدایت

نام صادق هدایت و رمان معروف او یعنی ( بوف كور) هموراه در كنار هم می آیند و از این حیث میتوان به

اقبال گسترده ای كه این رمان و قلم نویسنده تا به امروز داشته است را پی برد.

شاید اگر كسی رویای نویسنده شدن را در سرش بپروراند لازم است در قدم اول با نویسندگان معروف و

آثارشان آشنا شود و صادق هدایت ، جزو كسانی است كه باید آثارش را مطالعه و درباره ی انها تامل كرد.

صادق هدایت، پدر داستان نویسی مدرن ایران است و اثارش تا بیرون از مرزهای این سرزمین هم رفتند و به

چند زبان زنده ی دنیا از جمله انگلیسی، فرانسوی، اسپانیایی، مكزیكی ، هندی، ژاپنی و بسیاری زبانهای

دیگر ترجمه شدند، حتی اگر آثارش در داخل ایران سالها غیر قابل چاپ میشوند و كسی تحویلشان

نمیگیرد.

او با تكیه بر فرهنگ و تاریخ ایران در آثارش، خاستگاه ایرانی بودن خود را برجسته كرد و همواره در تلاش

برای زنده كردن و حیات بخشی به نماد و نشانه های گمشده یا فراموش شده در فرهنگ كهن ایرانی برمیامد.

كتاب ( بوف كور) او، به سبك فراواقع نوشته شده بود و او را معروفترین نویسنده ایرانی كرد.

این مطلب را هم بخوانید
عزت نفس، اعتماد به نفس و راه‌‌های تقویت آن

وقتی از تاثیر نویسنده ای در این جغرافیا صحبت میكنیم ، چنین نویسنده ای قابلیت جهانی شدن دارد.

از دیگر آثار او میتوان به : داستان بوكس (ترجمه به ایتالیایی) – علویه خانم (ترجمه به انگلیسی ) – سه

قطره خون (ترجمه به انگلیسی) اشاره كرد.2-هوشنگ گلشیری

اگر كتاب معروف ( شازده احتجاب ) را خوانده باشید بی شك به نتم نویسنده آن یعنی هوشنگ گلشیری هم

برخورده اید.

این كتاب بطور كلی یكی از قویترین داستانهای ایرانی است و هوشنگ گلشیری بااین داستان بلند و درواقع

دومین كتابش ، توانست نویسنده ای مهم مانند _آلن رب گریه_ را به تحسین وا دارد.

او یكی از چند نویسنده معروف و معاصر ماست . كسی كه تربیت كننده ی نسلی از داستان نویسان امروز

ایران است كه هركدام توانسته اند برای خود مطرح و صاحب سبك شوند. یكی از كارهای مهمی كه او در

دوره ی حیاتش انجام داد ، برگزاری نشست های هفتگی كتابخوانی و داستان خوانی از سال 1362 تا اواخر

سال 1367 بود كه به جلسات پنجشنبه ها معروف بودند و با شركت نسل جوان داستان نویسان انجام میشد.

ترجمه ی رمان های او بویژه شازده احتجاب بدلیل زبان ورزی و نوع ادبیاتش كاری دشوار بود اما با اینحال به

زبانهای انگلیسی، فرانسوی، ایتالیایی و تركی ترجمه شدند.

یكی دیگر از آثار او( آینه های دردار) است كه به زبان عربی نیز ترجمه شده است.

3 -سیمین دانشور

خالق حماسه معروف و خواندنی (سووشون) خانم سیمین دانشور، متولد 8 اردیبهشت 1300 در شیراز است.

او، بهترین زن نویسنده ایرانی و همسر جلال آل احمد، از نویسندگان و روشنفكران آن دوران بود.

كتاب (سووشون) به یكی از نمونه های كم نظیر و مثال زدنی رمان نویسی در ایران بدل شده است. حماسه

ای كه نشر میگ كه نشری دانشگاهی است ، آنرا به زبان انگلیسی ترجمه كرده است. اما خوب است بدانید

كه علاوه بر این به 17 زبان زنده ی دنیا نیز ، ترجمه شده است.

از دیگر آثار این نویسنده میتوان به : داستانهای آتش خاموش – از پرنده های مهاجر بپرس – شهری چون

بهشت – جزیره سرگردانی اشاره كرد.

4 -جلال آل احمد

جلال آل احمد ، نام نویسنده ی مطرح ایرانی، همسر سیمین دانشور ، از روشنفكران، منتقدین و نویسندگان

نام آشنای ایرانی است كه نقش بسزایی در گسترش ادبیات معاصر ایران داشت.كتاب ( دید و بازدید) اولین اثر این نویسنده ی اهل گیلان بود . این مجموعه كه بصورت 10 داستان كوتاه در

یك كتاب چاپ شد و در چاپ هفتمش ، دو داستان دیگر به آن اضافه شد را جلال ، به زبانی طنزآلود برای

مخاطبانش نوشته بود و در آن منتقد مسائل اجتماعی بود.

رمان دیگری به نام ( از رنجی كه میبریم ) در سال 1326 از او چاپ شد كه درباره ی شكست احزاب در جامعه

ی آن روز ایران میگفت .

یا رمان دیگرش به اسم (زن زیادی ) كه در سال 1331 به چاپ رسید، به تصویر شخصیت زنانه در قشرهای

مختلف پرداخته بود.

5-نادر ابراهیمی

داستان نویس معاصر ایران كه علاوه بر نویسندگی، به فیلم سازی ، ترانه سرایی، ترجمه و روزنامه نگاری هم

مشغول بود.

زندگینامه نادر ابراهیمی و نامه ها و عاشقاته هایش با همسرش ، همچنین كتاب (یك عاشقانه آرام ) او، به

نوبه خود بسیار خواندنی و زببا هستند.

6 -غلامحسین ساعدی

او در اصل، پزشكی بوده كه در نوشتن استعداد خاصی داشته است و این استعدادش باعث نگارش كتابها و

نمایشنامه های فاخری شده است.

یكی از این نمایشنامه های معروف اثر شاهكاری به اسم گاو بوده است كه فیلمی به همین نام هم از آن

ساخته شد و به شهرت زیادی دست پیدا كرد.

_گوهرمراد_ نام مستعار ساعدی بود

از دیگر آثار او میتوان به : آی با كلاه ای بی كلاه – عزاداران بیل – چشم در برابر چشم اشاره كرد.

7-محمدعلی جمالزاده

سید محمدعلی موسوی جمالزداه را بعنوان پدر داستان كوتاه فارسی میشناسند.

او آغازگر سبك واقع گرایی در ادبیات بود و اگر داستان خواندنی (كباب غاز) در دروس كتاب های ادبیات

دبیرستان را به یاد بیاورید، نام جمالزاده را هم برای شما یاداوری میكنیم . داستانهای این نویسنده باعث شد

در سال 1965 جایزه نوبل ادبیات را دریافت كند.او همچنین در دیگر كتابش به نام (یكی بود یكی نبود) از وضع زمانه بصورت ساده، طنزآمیز و آكنده از ضرب

المثل ها و اصطلاحات عامیانه استفاده كرده بود و نخستین داستان كوتاه به شیوه ی غربی به حساب می امد.

از دیگر آثار او میتوان به : عموحسینعلی- دارالمجانین – شاهكار – تلخ و شیرین

اشاره كرد.

8 -مهدی آذریزدی

او كه در طول زندگی اش به هیچ كار دولتی مشغول نشد و همواره در حال كتاب خواندن بود در زمینه ی

كودك و نوجوان كتابهای زیادی نوشت كه یكی از معروفترین كتابهایش (قصه های خوب برای بچه های خوب

) نام دارد كه توانست قبل از انقلاب در سال 1357 جایزه ی یونسكو و جایزه ی سلطنتی كتاب را دریافت

كند.

او كتابهای (گربه ناقلا ، گربه تنبل ) و (مثنوی برای بچه ها) را به كودكان اختصاص داد و كتاب (شهر قند و

عسل) و دو كتاب خودآموز شطرنج و عكاسی را برای بزرگسالان نوشت.

نام هایی مانند بزرگ علوی با كتاب معروف (چشم هایش) ، علی شریعتی و جامعه شناسی و كتابهای

ارزشمندش مانند (كویر) ، احمد محمود، صادق چوبك و كتاب معروف ( انتری كه لوطیش مرده بود ) و صمد

بهرنگی هم در این لیست جای دارند.

نویسندگان ، همواره میراث ارزشمندی برای آیندگان برجای میگذارند ، و كتاب ، مانند چراغی در تاریكی ،

راه را برای علاقمندانش روشن میكند.

امیدواریم از این مقاله و توصیحات ارائه شده ، لذت برده باشید