10 دقیقه

زمانی که به مرور زندگینامه ایوب پایداری و تاریخچه شرکت لبنیات و بستنی میهن می پرداختیم، به این نکته اشاره ای داشتیم که کارآفرینان ایرانی در مقایسه با سایر کارآفرینان جهان برای گسترش کسب و کار خود در مسیر سخت تر و پیچیده تری قدم می گذارند. حال این داستان زمانی عجیب تر و پیچیده تر می شود که فردی ایرانی بتواند کسب و کاری موفق و تراز اول در قامت جهانی راه بیاندازد و نام خود را در بین بهترین کارآفرینان جهان ببیند. اتفاقی افتخار آمیز که چندین بار افتاده و اکنون ما به بهترین آن می پردازیم.

پیر امیدیار (بنیانگذار شرکت eBay، اولین حراجی آنلاین جهان) فردی است که قطع به یقین یکی از افتخار آمیزترین اتفاقات را برای این مرز و بوم رقم زده است.

 

مروری بر زندگینامه پیر امیدیار

پیر امیدیار در ۲۱ ژوئن ۱۹۶۷ در شهر پاریس کشور فرانسه متولد شد. پدرش یک جراح اورولوژیست و مادرش دکترای زبانشناسی و استاد دانشگاه سوربن بود. بیمارستان دانشگاه جان هاپکینز در بالتیمور مریلند از پدرش دعوت همکاری کرد و همین امر سبب شد تا امیدیار در سن ۶ سالگی همراه با خانواده از فرانسه به آمریکا نقل مکان کند.

امیدیار تحصیلات ابتدایی و دبیرستان خود را در مدرسه مذهبی سنت اندرو در مریلند آغاز کرد و درست در همین جا همه متوجه خواهد شد که آینده ای تابان و موفقیت آمیز در انتظار وی است چرا که او همانند بسیاری از کارآفرینان موفق جهان، از مدرسه فراری بود و علاقه ای به درس و مدرسه نداشت. امیدیار همواره از سر کلاس های بیهوده و کسل کننده فرار می کرد و برای بازی و کار کردن با کامپیوتر ها، به بخش لابراتوار و کارگاه مدرسه می رفت. او عاشق تکنولوژی، کامپیوتر، برنامه نویسی و چیزهایی از این قبیل بود و توبیخ ها و تذکر های مدیر مدرسه نیز نمی توانست شعله عشق و علاقهٔ وی را خاموش کند.

داستان فرار ها و سرکشی های امیدیار از سر کلاس تا پایه نهم ادامه داشت و توبیخ و تذکر های مسئولین مدرسه را هم یدک می کشید تا این که مدیر مدرسه که پیر امیدیار را علاقه مند به برنامه نویسی می دید، با تصمیمی درست و پیشنهادی هوشمندانه توانست اولین  پایهٔ فعالیت‌های هدفمند امیدیار در زمینه‌ی کامپیوتر را بنا سازد.

مدیر مدرسه از او خواست که برنامه‌ای برای فهرست کتاب‌های کتابخانه بنویسد و کارت‌های مخصوص به هر کتاب را ساماندهی کند. کاری که دستمزدی بالغ بر ۶ دلار در هر ساعت را برای پیر امیدیار به همراه داشت.

در سال ۱۹۸۴، پیر امیدیار از دبیرستان فارغ‌التحصیل شد و ادامه تحصیل خود را در دانشگاه تافتز سامرویل ایالت ماساچوست گذراند. در آغاز وی رشته مهندسی برق را انتخاب کرد اما طولی نکشید که با پشیمانی به رشته علوم کامپیوتری روی آورد و در سال ۱۹۸۸ از دانشگاه نیز فارغ‌التحصیل شد.

اولین فعالیت کاری پیر امیدیار، در دوران دانشگاه رقم خورد. جایی که وی شغلی پاره‌وقت در یکی از بخش‌های فرعی شرکت کامپیوتری اپل به نام کلاریس مشغول به کار شد که زیر نظر برنامه نویسان مکینتاش اپل فعالیت می‌کرد. شغلی که بسیار در ادامه مسیر کاری وی موثر بود چرا که امیدیار در حال یادگیری برنامه نویسی. به شکل کاملا حرفه ای و پیشرفته بود. در آن‌جا برای کمک به برنامه‌نویسان مکینتاش اپل یک برنامه‌ی مدیریت حافظه نوشت. آن برنامه را به‌صورت آنلاین منتشر کرد و از کاربران خواست هر چقدر که می‌توانند بابت نرم‌افزار بپردازند؛ ولی معدود وجوه دریافتی به‌زحمت حتی هزینه‌ی اجاره‌ی صندوق پستی‌اش را تامین کرد.

در سال ۱۹۹۱ وی تصمیم گرفت تا شرکت خود را تأسیس کند که Ink Development Corp نام داشت. امیدیار این شرکت را به همراه سه تن از دوستانش بیان نها د که در زمینه زمینه‌ی Pen-Computing (رابط کاربری رایانه با استفاده از قلم استایلوس) فعالیت می کرد.

قلم استایلوس یک فناوری جالب بود که توجه شرکت ماکرو سافت را به خود جلب کرد و نهایتا این شرکت را در ۱۹۹۶ از امیدیار و شرکایش خرید.

 

تاسیس eBay با چاشنی عشق

سال ۱۹۹۴، امیدیار در منطقه Bay Area سانفرانسیسکو زندگی می‌کرد. او در یک شرکت نرم‌افزاری به نام جنرال مجیک مشغول به کار بود و در کنار شغل اصلی خود، با طراحی و برنامه‌نویسی وب‌سایت هم کسب درآمد می‌کرد که با پاملا وسلی آشنا شد. پاملا دانشجوی ارشد بیولوژی بود و تقریبا در فیلمنامهٔ (چگونه eBay تأسیس شد؟) نقش اصلی را ایفا می کند.

در تابستان سال ۱۹۹۵، پیر امیدیار با پاملا وسلی نامزد کرده بود. پاملا کلکسیونر یک نوع بسته‌‌ بندی آبنبات به نام Pez بود و از امیدیار خواست تا در تکمیل مجموعه‌ٔ خود، او را کمک کند. امتیاز به منظور خوشحالی نامزد خود، بهش خرید و فروش آنلاین را به وبسایت شخصی خود اضافه کرد تا پاملا بتواند به راحتی با دارندگان این جعبه های آبنبات، وارد معامله شود و مجموعه خود را تکمیل کند.

به همین راحتی، eBay تاسیس شد. بزرگ‌ترین سایت مزائده و خرید و فروش آنلاین جهان.

البته در آغاز نام آن Echobay نام داشت و در سپتامبر ۱۹۹۷ به نام تجاری eBay تغییر کرد.

ایده اولیه بسیار ساده به نظر می رسید، خرید و فروش بدون واسطه! ایده ای ساده که باعث شد روزانه ۸۰۰ هزار معامله در eBay صورت بگیرد.

امیدیار برای هر آگهی فروش بین ۲۵ سنت تا ۲ دلار بعلاوه درصد کمی از قیمت کالا را دریافت می‌کرد. وی از این پول برای تثبیت جایگاه شرکت eBay و گسترش سرمایه‌گذاری آن استفاده می‌کرد. با توجه به رشد غیر منتظره‌ی خریدوفروش‌ها، انیدیار شغل خود را در شرکت جنرال مجیک ترک کرد تا تمام انرژی و وقت خود را به کسب‌ و کار جدیدش اختصاص دهد.

در سال ۱۹۹۶، قراردادی برای فروش بلیت‌های هواپیما از طریق این سایت امضا شد، که باعث شد آن‌ها میزبان ۲۵۰ هزار معامله آنلاین باشند. پیر ریاست هیئت‌مدیره را به جف اسکول واگذار کرد تا وقت خود را صرف بهبود و نوآوری‌های جدید حراج آنلاین کند.

با منسوب مردن مک ویتمن به عنوان مدیر ارشد اجرایی eBay، این شرکت فعالیت خود در کشور های گوناگون جهان همانند استرالیا، آلمان، کانادا، انگلیس و ژاپن آغاز کرد.

ایده وبسایت eBay در ایران نیز اجرا شد و اپلیکیشن شیپور و دیوار از نمونه های موفق این طرح هستند.

شرکت eBay هم اکنون با سهام چندین میلیارد دلاری خود، در ۳۲ کشور جهان فعالیت می کند و توانسته پیر امیدیار را به عنوان ثروتمندترین کارآفرین ایرانی به جهانیان معرفی کند‌.

جوایز و افتخارات پیر امیدیار

در سال ۱۹۹۹ میلادی، پیر امیدیار به عنوان برنده جایزه ملی «کارآفرین سال» انتخاب شد.

در سال ۲۰۰۷ میلادی، نشریه فوربز فهرستی شامل ۲۵۰ تن از ثروتمندترین اشخاص آمریکایی منتشر که نام پیر امیدیار و امید کردستانی (رییس اجرایی هیئت مدیره توییتر) در میان آن‌ها به چشم می‌خورد. پیر در این فهرست رتبه ۳۲ را کسب کرد و رتبه ۲۰۴ ام به کردستانی رسید.

در سال ۲۰۱۱ میلادی، فهرستی از ثروتمندان ایرانی منتشر شد که نام پیر امیدیار در جایگاه چهارم آن به چشم می‌خورد.

در سال ۲۰۱۱ میلادی، جایزه دکترای افتخاری دانشگاه تافتس به امیدیار رسید.

 

جملات ناب پیر امیدیار

«چرا باید با کسی کار کنم که حتی به قیمت شکست دست به اقدام نمی‌زند؛ یا کسی که از شکست‌هایش درس نمی‌گیرد؟»

«در نخستین روزهای eBay بود که گفتم: باور دارم انسان‌ها اصالتاً خوب و نیکوکار هستند.»

«من در اصل یک تکنولوژیست آموزش‌دیده هستم، ولی تمرکز و هدفم بشردوستی است.»

«فکر می‌کنم ژورنالیسم آزاد، بخشی مهم و جدانشدنی از دموکراسی است.»

«ارزش و قدرت واقعی eBay و آنچه آن را به سازمانی موفق تبدیل کرده، جامعه است؛ خریداران و فروشندگانی که کنار هم جمع شده‌اند و یک بازار را شکل داده‌اند.»

«تغییر پایدار زمانی اتفاق می‌افتد که مردم قدرت خود را کشف و باور کنند.»

«اگر به مردم فرصت بدهید کار درست را انجام دهند، هرگز ناامید نمی‌شوید.»

«آنچه شما را در انجام هر کاری به موفقیت می‌رساند، اشتیاق است.»

«همه با توانایی برابر به دنیا می آیند ولی فاقد فرصت های برابر هستند.»

«هرآینده ای که در نظر دارید بسازید، سعی نکنید همه چیز را برنامه ریزی کنید.»

«اگر شما به عدم اطمینان اولیه ای که مردم در حین برخورد با یک غریبه دارند، غلبه کنید؛ میتوانید کار های چشمگیری انجام دهید.»

«آن چیزی که ما هر روز اینجا می گوییم این است که موفقیت ما کاملا بستگی به موفقیت هم گروه و هم موفقیت اجتماع مان دارد.»

«شما در بعضی چیز ها شکست خواهی خورد. این تجربه آموزنده ای است که تو نیاز داری آن را با خود ببری و تجربه بعدی آن استفاده کنی.»

«من به دنبال چیزی بودم که از انجام دادنش لذت می بردم. در واقع علاقه خود را دنبال می کردم. اگر از کار خود لذت ببرید دیگر کار به حساب نمی آید.»

«کل ایده eBay این است که با دیگران طوری رفتار کنیم، که انتظار داریم با خودمان رفتار کنند. این گونه است که مردم می توانند با یکدیگر تجارت کنند.»

«سود را هدف اصلی خود قرار ندهیم، سود خودش می آید.»